
VLCĐ: Sự cảm ứng và thành tựu khi chuyên trì niệm Phật: Phật dạy ngài
Xá Lợi Phất: “Này Xá Lợi Phất, ý ông thế nào? Sao gọi kinh này là Nhất Thiết
Chư Phật Sở Hộ Niệm? Xá Lợi Phất, nếu có thiện nam hay thiện nữ, nghe kinh này
rồi mà chịu nhớ lấy, cả những danh hiệu, chư Phật sáu phương nghe rồi nhớ lấy,
thì thiện nam ấy, thiện nữ ấy đều được hết thảy chư Phật hộ niệm và được tới
cõi A Nậu Đa La Tam Miệu Tam Bồ Đề chẳng hề thối chuyển”
(Tựa đề của chúng tôi - Ảnh
minh họa trích từ tập ảnh Vương Thu Phương Quy y cửa Phật)
Pháp môn Niệm Phật, câu niệm "Nam
mô A Di Đà Phật" hoặc ngắn gọn hơn "A Di Đà Phật" đã hiện
hữu với dân tộc Việt Nam hơn ngàn năm nay. Lúc tôi lên tám tuổi (1950), sống ở
Hải Phòng, bà nội thường kể cho nghe Hội Chảy chùa Hương lúc bà nội còn trẻ
(thập niên 1920 & 1930). Lúc này đường đi còn khó khăn, đường lên chùa núi
dốc quanh co.
Thế nhưng các cụ cứ chống gậy trúc mà miệng thì niệm "Nam mô
Quán Thế Âm Bồ tát". Theo lời bà kể lại thì chẳng mấy chốc mà leo tới nơi,
chẳng mệt nhọc gì cả. Đoàn người lên núi gặp đoàn người xuống núi, đoàn người
đi ra gặp đoàn người đi vào. Khi gặp nhau ai nấy đều cất tiếng chào "A Di
Đà Phật!". Câu niệm, câu chào âm vang cả một vùng núi non hùng vĩ, biến
cuộc hành hương thành một hành trình vừa linh thiêng vừa nên thơ có lẽ độc đáo
nhất trên thế giới. Hình ảnh này đã được nhà thơ Nguyễn Nhược Pháp ghi lại
trong bài thơ Chùa Hương:
Mẹ bảo "Đường còn lâu,
Cứ đi ta vừa cầu.
Quan Thế Âm Bồ tát.
Là tha hồ đi mau" .
Trong đoàn người đi như nước chảy
đó, giữa khói hương trầm nghi ngút, "Hương như là sao lạc" cô gái 15
tuổi - nhân vật chính của bài thơ Chùa Hương, theo cha mẹ đi trẩy hội, vì
còn e thẹn cho nên:
Thẹn thùng em không nói.
Nam mô A Di Đà.
Lúc còn nhỏ thì không để ý. Nay
lúc tuổi già, hồi tưởng lại tâm linh dân tộc, suy nghĩ lại câu niệm "Nam
mô A Di Đà Phật" hoặc "A Di Đà Phật" của dân mình mới thấy nó có
một ý nghĩa linh thiêng và đẹp tuyệt vời. Nó không phải chỉ nằm trong phạm vi
tôn giáo mà còn hòa nhập thành truyền thống văn hóa dân tộc. Nó trở thành phong
cách sống hài hòa giữa đạo và đời. Khi đi chùa gặp nhau, hoặc trong các lễ hội
Phật, chúng ta cất tiếng "A Di Đà
Phật!" thì "A Di Đà Phật" trở thành một câu chào hỏi, một lời
thân thiện, một lời mừng rỡ rằng ta còn có nhau, một lời chúc tụng, một sự kính
trọng, một ước vọng sau này (khi vãng sinh) sẽ lại gặp nhau trên quốc độ thanh
tịnh của Phật A Di Đà.
Đó là hình ảnh đẹp ngoài đời. Còn
trong gia đình, mỗi tối chúng ta thấy bà nội, bà ngoại, mẹ ta ngồi lâm râm lần
chuỗi hạt niệm Phật. Các cụ niệm Phật để làm gì vậy? Đối với chư Tăng Ni, hoặc
Phật tử tu tại gia chắc chắn ai cũng đã hiểu rõ mục đích của niệm Phật. Thế
nhưng đối với thế hệ trẻ, người khác đạo có thể họ không hiểu ông/bà/cha mẹ
hoặc chúng ta niệm Phật để làm gì? Hoặc giả nếu có hiểu thì cũng có thể hiểu
sai cho nên chúng ta cần nói ra cho rõ. Chúng ta cần phân biệt đi chùa lễ Phật và
niệm Phật là hai chuyện hoàn toàn khác nhau. Đi lễ chùa có khi chỉ là hành vi
hoàn toàn tín ngưỡng, nhưng niệm Phật lại là hành vi huân tập, tu dưỡng bản
thân. Ngoài ra chúng ta cần phải làm sáng tỏ cái Có và Không có trong niệm Phật
để cho thấy đạo Phật không phải là thần giáo, chuyên cầu nguyện van vái để xin
xỏ cái này cái kia, rồi trở thành tôi tớ cho thần linh.
Những cái Không có trong niệm Phật
1. Niệm Phật không phải để
cầu xin Phật ban cho một điều ước nào đó.
2. Niệm Phật không phải để
tăng thêm sức mạnh, thêm can đảm để đối phó với kẻ thù. Cho nên trong Phật giáo
trải qua hơn 2.500 năm, không hề có chuyện một đoàn quân lâm trận giương cao
biểu tượng hay hình Đức Phật để hăng máu, can đảm xông lên chém giết kẻ thù.
3. Niệm Phật không phải là
để van xin Phật ban cho một giải pháp để giải quyết một tình thế khó khăn.
4. Niệm Phật không phải để
xin Phật ban bố phép mầu, vặn cổ kẻ thù giúp chúng ta.
5. Niệm Phật không phải là
quỵ lụy khóc than, trở nên hèn kém đối với Phật.
6. Niệm Phật không phải xin
Phật chỉ lối, đưa đường cho chúng ta buôn may, bán đắt.
7. Niệm Phật không phải để
dông dài kể lể, tâm sự chuyện kín, chuyện riêng tư với Phật.
8. Niệm Phật không giống như
cầu nguyện, van vái thần linh.
9. Niệm Phật không phải để
trở nên đời đời kiếp kiếp làm tôi đòi cho Phật.
10. Niệm Phật nhất thiết
không phải để quên đời.
Những cái Có trong niệm Phật
1. Niệm Phật để tâm hồn
thanh thản.
2. Niệm Phật để an trụ tâm.
Đang nóng nảy, niệm Phật lòng dịu hẳn xuống. Đang thù hận, niệm Phật hận thù
hóa giải. Đang tham lam, niệm Phật bớt tham…
3. Niệm Phật để không cho
niệm ác nảy sinh. Nếu niệm ác đã nảy sinh thì không cho nó phát triển.
4. Niệm Phật để giữ gìn
thân-khẩu-ý.
5. Niệm Phật là phương thuật
giữ gìn Chánh niệm.
6. Niệm Phật tới vô niệm
chính là Thiền.
7. Niệm Phật để nuôi dưỡng
lòng Từ bi.
8. Niệm Phật để trở thành
Phật chứ không phải trở thành nô lệ hay tôi tớ cho Phật.
9. Niệm Phật cũng là phép
trị liệu, bảo vệ sức khỏe.
10. Niệm Phật để giải trừ
bớt ác nghiệp gây tạo trong quá khứ.
11. Niệm Phật để lúc lâm
chung chẳng còn lo sợ, chẳng cần phải nhờ ai cứu rỗi, một mình thẳng tiến lên
Cực lạc của Phật A Di Đà.
12. Càng niệm Phật đầu óc
càng sáng suốt, lòng dạ thảo ngay, tâm tính hiền từ.
13. Kẻ ác khẩu, nói năng
hung dữ chuyên niệm
Phật sẽ giải trừ được khẩu nghiệp.
14. Niệm Phật khiến lời nói
dịu dàng, khiếm tốn do đó không gây thù chuốc oán, không bị "vạ
miệng".
15. Mặt mày hung dữ, niệm
Phật trở nên hiền từ, dễ coi. Niệm Phật để chuyển nghiệp.
16. Niệm Phật khiến đi đứng
dịu dàng, cử chỉ khoan thai.
17. Niệm Phật có thể ngăn
chặn được cám dỗ điên cuồng.
18. Chán nản, thất vọng não
nề, cùng đường không lối thoát muốn tự tử chết cho rồi, niệm Phật khiến tâm địa
bình ổn từ đó mà tìm ra giải đáp hợp lý.
19. Lâm vào vòng lao lý, tù
tội, mỗi tối nên ngồi ở tư thế "bán già", xoay mặt vào tường niệm
Phật khoảng nửa tiếng đồng hồ, sẽ thấy tâm hồn thanh thản, thời gian ở tù qua
nhanh, không phạm thêm tội lỗi, may mắn ân xá, giảm án sẽ tới. Nhờ niệm Phật mà
sau khi ở tù ra lấy lại tự tin để xây dựng cuộc đời mới.
20. Niệm Phật khiến ta bình
tĩnh, không lao vào chuyện thị phi, khiến sau này hối không kịp.
21. Niệm Phật có thể trở
thành Thánh tăng, đạt tới trạng thái bất động, nhập đại định. Ngọn lửa và trái
tim của Bồ tát Thích Quảng Đức là minh chứng hùng hồn nhất. Đó là công năng của
niệm Phật chứ Ngài chẳng có phép mầu nhiệm của thần linh nào hết.
Sự cảm ứng và thành tựu khi chuyên trì niệm Phật:
Tại sao niệm Phật lại có oai lực
nhiệm mầu như vậy?
Niệm Phật phát xuất từ pháp môn
Tịnh độ, theo kinh A Di Đà. Người niệm Phật luôn được chư Phật gia hộ.
Chúng ta hãy nghe lời Phật dạy ngài Xá Lợi Phất:
"Này Xá Lợi Phất, ý ông thế
nào? Sao gọi kinh này là Nhất Thiết Chư Phật Sở Hộ Niệm? Xá Lợi Phất, nếu có
thiện nam hay thiện nữ, nghe kinh này rồi mà chịu nhớ lấy, cả những danh hiệu,
chư Phật sáu phương nghe rồi nhớ lấy, thì thiện nam ấy, thiện nữ ấy đều được
hết thảy chư Phật hộ niệm và được tới cõi A Nậu Đa La Tam Miệu Tam Bồ Đề chẳng
hề thối chuyển"(1).
Chính vì thế mà khi chúng ta cất
tiếng niệm "Nam mô A Di Đà Phật" hoặc "A Di Đà Phật" thì
chư Phật sáu phương cùng hoan hỷ và hết lòng trợ lực. Hơn thế nữa, vì hào quang
của A Di Đà Phật chiếu xuyên suốt không chướng ngại, cho nên dù ở đâu, khi
chúng ta niệm danh hiệu Phật A Di Đà thì Ngài cũng sẽ hộ trì cho chúng ta đạt
mục đích và không thoái chuyển.
Còn trong pháp hội ở núi Kỳ Xà
Quật, ông trưởng giả Diệu Nguyệt từ trong đại chúng đứng lên khẩn thiết thưa
thỉnh Phật như sau:
"Như Đức Thế Tôn từng chỉ
dạy, đời mạt pháp các chúng sanh trong cõi Diêm Phù Đề cang cường, ngỗ nghịch,
tâm tạp, nghiệp nặng, mê đắm ngũ dục, không biết hiếu thuận cha mẹ, không biết
cung kính sư trưởng, không thực lòng quy y Tam bảo, thiếu năng lực thọ trì năm
giới cấm, làm đủ mọi chuyện tệ ác, phỉ báng Thánh nhân v.v… Cho nên con suy gẫm
như thế này, phải có một môn tu thật đơn giản, thật tiện lợi nhất, dễ dàng nhất
để tất cả những chúng sanh kia khỏi đọa vào các đường ác, chấm dứt luân chuyển
sanh tử trong ba cõi, được thọ dụng pháp lạc, sớm bước lên địa vị Vô thượng
Chánh đẳng Chánh giác". Đức Phật đã dạy như sau:
"Muốn hàng phục và chuyển
biến cái sát-na tâm sanh diệt ấy, thì không có pháp nào hơn pháp niệm Phật. Này
Diệu Nguyệt cư sĩ, nếu có thiện nam tử, thiện nữ nhân nào, đủ lòng tin, thì chỉ
cần chuyên nhất xưng niệm danh hiệu Nam mô A Di Đà Phật, suốt cả sáu thời trong
ngày và giữ trọn đời không thay đổi, thì hiện tiền chiêu cảm được y báo và
chánh báo của Phật A Di Đà ở cõi Cưc lạc". Và Đức Phật nhấn mạnh thêm
"Đây là môn tu Đại Oai lực, Đại Phước đức"(2).
Ngay các bậc thượng thủ như Bồ
tát Văn Thù, Bồ tát Phổ Hiền cũng đều niệm Phật, Thiền sư Bách Trượng (720-814)
cũng phải nhận định rằng "Tu hành, dùng pháp môn Niệm Phật là vững vàng
nhất"(3).
Những oai lực nhiệm mầu và phước
đức của phép niệm Phật nói ở trên thuộc về mặt kinh điển và tín
niệm. Còn về phương diện lý giải khoa học thì khi chúng ta chí tâm, chí thành
niệm Phật thì chúng ta sẽ phát huy hết năng lực của trí tuệ, tâm đại bi, sự
dũng mãnh của chính mình. Đạt tới trạng thái này rồi thì ung dung tự tại, không
còn lo sợ gì nữa.
Thực hành niệm Phật
- Buổi tối nên niệm Phật.
- Trước khi đi ngủ nên niệm Phật
cho đến khi nào đầu óc thanh thản để từ từ đi vào giấc ngủ.
- Sáng thức dậy nên niệm Phật, dù
vài câu, bởi vì sau giấc ngủ dài đầu óc con người thường hôn trầm. Niệm Phật
vào đầu sớm mai cũng là dấu hiệu bắt đầu một ngày mới tốt lành.
- Khi nào thấy buồn chán nên niệm
Phật.
- Thấy mất tự tin nên niệm Phật.
- Thấy lòng xao xuyến nên niệm
Phật.
- Thấy có thể bị cám dỗ nên niệm
Phật.
- Thấy thời gian kéo dài, vô vị
nên niệm Phật.
- Gặp rắc rối về pháp lý nên niệm
Phật để bình tĩnh ứng phó.
- Bị ai chọc giận, công kích nên
niệm Phật.
- Tại đám đông tụ họp, ăn uống,
vui chơi, thấy người ta nói chuyện "vô duyên", tào lao, nhảm nhí mất
thì giờ, nên niệm Phật để không dây dưa vào chuyện vô ích.
- Các em khi vào thi, nên niệm
Phật để đầu óc thanh thản, bình tĩnh. Thiếu bình tĩnh, quá lo âu, xao xuyến đưa
đến việc không đọc kỹ câu hỏi, đề tài, tính toán sai, lạc đề v.v…
- Đêm khuya thanh vắng một mình
trên tàu, xe, trên sông nước nên niệm Phật.
- Khi bệnh tật, đau ốm nằm nhà
thương nên niệm Phật để không mất tinh thần, không sợ chết. Càng rên la, càng
mất tinh thần, càng chết sớm, càng làm khổ gia đình.
- Nếu niệm Phật kết hợp với theo
dõi hơi thở thì công năng rất lớn chẳng khác gì thiền định vậy.
An vui và tự tại: Niệm Phật miễn phí, không phải
trả tiền mà cũng không bị đóng thuế, đem lại tốt lành cho đời tại sao chúng ta
không thử xem? Xin quý vị mạnh dạn thực hành. Nếu thấy chẳng công hiệu gì cả
thì bỏ đi cũng chẳng mất mát gì. Đức Phật cũng chẳng phiền trách hay trừng phạt
bạn. Cuối cùng, xin thưa rằng như chúng ta đây - những con người gọi là trần
tục, hưởng tất cả những lạc thú của kiếp người mà vẫn cảm thấy lo âu, xao
xuyến, bất an và lo sợ ngày mai. Trong khi đó, hàng ngàn Tăng/Ni trên khắp thế
giới, sống đời âm thầm, đơn sơ, đạm bạc, không gia đình, không của cải, không
danh vọng, không quyền thế, không lạc thú trần gian như chúng ta…thế mà các vị
lúc nào tâm hồn cũng thanh thản, cử chỉ dịu dàng, giới hạnh trang nghiêm, miệt
mài đi tới mục đích cuối cùng: Giải thoát cho chính mình và cứu độ chúng sinh.
Tại sao những vị này có thể
"hy sinh" và sống đời cao thượng đến như thế? Các ngài có gì bí mật
chăng? Xin thưa, quý ngài chẳng có gì bí mật nào cả. Các ngài cũng chẳng có
phép màu hoặc sự che chở của bất cứ thần linh mầu nhiệm nào cả. Hành trang duy
nhất mà các ngài mang theo là giáo lý của Đức Phật và phương tiện tiến tu là
thiền định hoặc tụng kinh, niệm Phật.
Để nghiên cứu thấu đáo hơn về
pháp môn Niệm Phật, quý bạn có thể tham khảo Tông chỉ pháp môn Tịnh độ của
HT.Thích Trí Tịnh soạn, Niệm Phật thập yếu và Kinh Niệm Phật
Ba-la-mật do HT.Thích Thiền Tâm dịch, Một đời vãng sanh, chấm dứt
luân hồi của HT.Tịnh Không. Kính chúc quý bạn thành công. Thành công ở đây
có nghĩa là an vui và tự tại - một giá trị to lớn không gì đối sánh được trên
thế gian này.
TG: Đào Văn Bình
Ảnh Minh họa: Tập ảnh Vương Thu Phương Quy y cửa Phật
(1) A Di Đà kinh yếu giải, HT.Tuệ Nhuận (2) Kinh Niệm Phật Ba-la-mật
(3) Một đời vãng sanh, chấm dứt luân hồi